Suiker en kinderen: een groeiend probleem
Op 2 maart jongstleden besteedde de NOS in het journaal aandacht aan het onderzoek van Rian Pepping (VU Amsterdam), waaruit zorgwekkende cijfers naar voren kwamen over de suikerinname van kinderen. Tandarts.nl heeft in eerdere blogs al regelmatig aandacht besteed aan dit onderwerp en steunt initiatieven die kinderen beschermen tegen de verleidingen van suikerhoudende producten vanuit de voedselindustrie met het delen van informatie, bewustwording en tips.
Suiker speelt een grote rol in het eet- en drinkpatroon van kinderen en jongeren. Vooral suikerhoudende dranken leveren ongemerkt veel “lege calorieën”: ze bevatten veel suiker, maar nauwelijks voedingsstoffen. Overmatige suikerinname brengt verschillende gezondheidsrisico’s met zich mee. Het vergroot niet alleen de kans op overgewicht, diabetes type 2 en andere welvaartsziekten, maar heeft ook directe gevolgen voor de mondgezondheid. Zo kan een hoge suikerconsumptie leiden tot tandbederf (cariës). Daarnaast berichten media dat artsen welvaartsziekten, zoals diabetes type 2, steeds vaker op jongere leeftijd zien ontstaan.
Hieronder volgt een samenvatting van het recente onderzoek van Rian Pepping naar frisdrankgebruik onder Nederlandse jongeren.
Samenvatting van het onderzoek
Uit onderzoek van de GGD Amsterdam en de Vrije Universiteit Amsterdam (VU) blijkt dat Nederlandse jongeren van 12 tot en met 16 jaar gemiddeld 9,5 glazen suikerhoudende frisdrank per week drinken. De helft van de jongeren drinkt zelfs 16,5 glazen per week, wat neerkomt op ongeveer 90 suikerklontjes.
Gezondheidswetenschapper Rian Pepping (VU Amsterdam) noemt deze uitkomsten zorgelijk. Volgens haar geldt: hoe meer suiker jongeren binnenkrijgen, hoe groter het risico op overgewicht en diabetes type 2. Momenteel heeft één op de zeven kinderen overgewicht.
De suikerinname via frisdrank alleen overschrijdt al de aanbevelingen van de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO). Volgens de strengste WHO-richtlijn mag:
- een 12-jarig meisje met een matig actieve leefstijl maximaal 44 suikerklontjes per week binnenkrijgen;
- een 16-jarige zeer actieve jongen maximaal 79 suikerklontjes per week.
Onder ‘frisdrank’ vallen in het onderzoek niet alleen reguliere frisdranken, maar ook vruchtensappen, limonades, ijsthee, sportdranken en energiedrankjes, kortom alle suikerhoudende dranken met weinig voedingswaarde.
Jongeren kopen frisdrank vooral in de supermarkt. Veel ondervraagden geven aan dat zij geen frisdrank meer zouden kopen als een blikje van 330 ml duurder wordt dan 3 euro.
De onderzoekers pleiten daarom voor een ‘slimme suikertaks’, waarbij de belasting afhangt van de hoeveelheid suiker in een drankje: hoe meer suiker, hoe hoger de belasting. Dit zou zowel producenten stimuleren om minder suiker toe te voegen als consumenten aanzetten tot gezondere keuzes.
Bron: NOS tv uitzending en NOS website; Pepping, R. (VU Amsterdam) & GGD Amsterdam. Onderzoek naar suikerhoudende frisdrankconsumptie onder Nederlandse jongeren (12–16 jaar).
Gevolgen voor de mondgezondheid
Dat suiker niet goed voor je is weten we eigenlijk wel, maar wist je ook dat zoete drankjes zeer zuur zijn? Frisdrank en sapjes hebben een pH-waarde die doorgaans tussen de 2,5 en 3,5 ligt, wat vergelijkbaar is met de zuurgraad van azijn of accuzuur. Deze lage pH, vaak veroorzaakt door fosforzuur of citroenzuur, veroorzaakt sterke tanderosie, ongeacht of de drank suikervrij is.
Frisdranken en andere zoete drankjes zijn dus bij elke slok een zuuraanval op je gebit. Naast algemene gezondheidsrisico’s heeft een hoge suikerconsumptie daarom directe gevolgen voor het gebit:
- Suiker wordt door bacteriën in de mond omgezet in zuur.
- Dit zuur tast het tandglazuur aan.
- Bij frequente blootstelling ontstaat tandbederf (gaatjes).
- Zure frisdranken veroorzaken bovendien extra slijtage (erosie) van het glazuur.
Regelmatige consumptie van suikerhoudende dranken vergroot dus niet alleen het risico op overgewicht en welvaartszieken, maar ook op blijvende schade aan het gebit van kinderen en jongeren.
Het succes van de suikertax
Dat suikertax zeer succesvol is hebben al meerdere landen bewezen. B.v. Mexico, zij voerden al in 2014 een nationale suikertaks in. En ook Engeland (2018) en de universiteitsstad Berkeley. Lees de resultaten van Berkeley in deze blog uit 2020. De voedselindustrie wordt gemotiveerd om gezondere producten te produceren en consument kiest vaker voor een gezonder en goedkoper alternatief. De gezondheidswinst is opmerkelijk, waar blijft Nederland met maatregelen?
Wat kan je dan wel drinken?
Water is de beste dorstlesser, maar ook thee zonder suiker is een gezonde keuze en is er in vele smaken. Welke is jouw favoriet? Water kan je aantrekkelijker maken door er b.v. wat fruit, komkommer of kruiden als munt in te doen voor een subtiel smaakje. In deze eerder verschenen blogs lees je er meer over; Wat geef ik mijn kind te drinken? en Wat geef je je kind te drinken, 5 tips van Tamara vanTamara Harberts, kindervoedingscoach.
Meer uitleg hoe zuur inwerkt op je gebit en wat de gevolgen kunnen zijn: Hoe suiker en zuur je tandglazuur aantast van Louise Witteman, diëtist.
